Δευτέρα, 29 Οκτωβρίου 2012

Ξεφυλλίζοντας το βιβλίο των ανοιχτών λογαριασμών με την ιστορία


Του Παναγιώτη Μαυροειδή
‘Λαός που δε μαθαίνει από την ιστορία του
είναι υποχρεωμένος να την ξαναζήσει.’’
Πηγή: www.aristeroblog.gr

Το άρθρο γράφηκε για το τεύχος 16 του ηλεκτρονικού περιοδικού babushka (http://babushkagr.blogspot.gr/2010/06/16.html) και είναι αφιερωμένο στη μνήμη του συντοπίτη μου κομμουνιστή Τάσου Γεωργούλια και των  νεκρών μαχητών του ΕΛΑΣ και του ΔΣΕ από το μικρό χωριό Κωστομέρα της ορεινής Ηλείας.
Το σημείωμα αυτό δεν διεκδικεί ούτε στο ελάχιστο να αποτελέσει ένα κείμενο πάνω στην ιστορία, στηριγμένο σε επιστημονική μεθοδολογία και έρευνα.
Βρισκόμαστε όμως σήμερα  να γιορτάζουμε την  επέτειο της έναρξης της επίθεσης της φασιστικής Ιταλίας στην Ελλάδα. Ζούμε επίσης σε στιγμές τριπλής οικονομικής και πολιτικής κατοχής από Ευρωπαϊκή Ένωση, ΔΝΤ και  ελληνική ολιγαρχία.
Τα κοινωνικά και δημοκρατικά δικαιώματα της κοινωνικής πλειονότητας κηρύσσοντα παράνομα, με την τρικομματική κυβέρνηση της αθλιότητας στο ρόλο του  ντελάλη των θανατικών αποφάσεων της τρόικα.
Με τον Δένδια να δηλώνει ‘’αν η αστυνομία κάνει τη δουλειά της, η Χρυσή Αυγή, δε θα χρειάζεται’’…. Μια δήλωση που λέει πολλά. Κυρίως αποκαλύπτει, πως τα διαφορετικά όπλα και δρόμοι, οι διαφορετικοί  ρόλοι κράτους και παρακράτους, οι διαφορετικές όψεις του φασισμού της γραβάτας και της μπλούζας,   ενοποιούνται τελικά στον  κοινό σκοπό και στόχο:  Ενάντια στο λαό και την προοπτική επαναστατικής εξέγερσης του  για ανατροπή της σύγχρονης χούντας και κατοχής. Δεν είναι ένα έργο καινούργιο.
Μερικές εικόνες λοιπόν από την ιστορία μας, εικόνες που αφορούν το μαύρο στρατόπεδο της αντίδρασης, της εκμετάλλευσης, της ανελευθερίας, αλλά και της υποταγής, της αναξιοπρέπειας, της επαίσχυντης δουλοπρέπειας.  
Και κάποια  σχόλια για ‘’εμάς’’. Για το ευρύτερο στρατόπεδο της αντίστασης, της αξιοπρέπειας, της οργάνωσης της λαϊκής οργής σε νικηφόρα επαναστατική δύναμη επιβίωσης αλλά και ριζοσπαστικής αναγέννησης της κοινωνίας και των σχέσεων της.

Ο  αγαπητός ‘’Γιαννάκης’’ της βασίλισσας  που διορίστηκε πρωθυπουργός
Είναι γνωστό πως η επίσημη ιστορία γράφεται από τους νικητές. Η παραγραφή όμως της αλήθειας δεν είναι και τόσο εύκολη. Η ιστορική μνήμη, ενάντια στη λήθη και τη διαστρέβλωση, αποτελεί ζωτική μάχη για κάθε απελευθερωτικό κίνημα.
Το ΟΧΙ λοιπόν το είπε ο Δικτάτορας Μεταξάς;
Ας δούμε κατ’ αρχήν, ποιος ήταν ο άνθρωπος αναφοράς για τους φασίστες της Χρυσής Αυγής.
Γέννημα θρέμμα του πολιτικού και στρατιωτικού κατεστημένα, με πατέρα έπαρχο και θείο υπουργό των στρατιωτικών. Από τα 14 του στην στρατιωτική Ακαδημία. Με στρατιωτικές σπουδές στη Γερμανία, φυσικά με βασιλική υποτροφία. Διορισμένος από το βασιλιά το 1910 στο Γενικό Επιτελείο Στρατού και ταυτόχρονα υπασπιστής του Ελευθέριου Βενιζέλου. Η βασίλισσα Σοφία τον αγαπούσε τόσο, που τον έλεγε …Γιαννάκη.














Δεν ήταν πάντα λαμπρός ο δρόμος μπροστά του. Το 1923 καταδικάστηκε σε θάνατο για εσχάτη προδοσία, για ατιμωτική παράδοση του Ρούπελ. Εξορίστηκε στη Σαρδηνία, δραπέτευσε, συνελήφθη από την Ιταλική αστυνομία  και για να αποφύγει τη δίκη, μπήκε υπό την προστασία και στην υπηρεσία της Ιταλικής κυβέρνησης.
Αρχηγός αποτυχημένου στρατιωτικού πραξικοπήματος το 1923 και μονίμως αποτυχών πολιτευτής με το κόμμα των Ελευθεροφρόνων, που έμενε πάντα στο περιθώριο.
Και πως βρέθηκε στην κορυφή; Πολύ απλά διορίστηκε!
Το  Κόμμα Ελευθεροφρόνων στις εκλογές του 1936, πήρε μόλις  50.137 ψήφους, 3, 94% και κατέλαβε επτά έδρες, πίσω και από το σχεδόν παράνομο ΚΚΕ που πήρε 73.411 ψήφους και 15 βουλευτές.
Να πως περιγράφει την αποτυχία του ο ίδιος ημερολόγιο του:
«Εκλογαί. Από χθες είχα την διαίσθησιν της αποτυχίας. Ερημιά σπιτιού. Κέντρον, χαλαρότης, μόνον οι πιστοί Κεφαλλήνες. Καμία εκδήλωσις έξω. Σήμερον επίσης, παρ' όλας τας ελπίδας οικείων και φίλων. Νύκτα εξεδηλώθη πλήρως η αποτυχία. Παντού. Εξαιρέσεις Ηλείας και Μεσσηνίας και εκεί μόνον κάτι. Εις Κεφαλληνίαν η επιτυχία όχι πλήρης. Εις Αθήνας η αποτυχία οικτρά. Συμπέρασμα, ο αντιβενιζελισμός δεν με θέλει, με απέβαλεν εκ του μέσου του. Καλλίτερα».
Μόνο καλύτερα; Τρεις  μόλις   μήνες μετά την αποτυχία στις εκλογές, ο βασιλιάς Γεώργιος Β΄ τον διόρισε  πρωθυπουργό!  Πήρε ψήφο εμπιστοσύνης από την Βουλή με 241 ψήφους υπέρ, 16 κατά και 4 αποχές, καθώς καταψήφισε μόνο το ΚΚΕ.
‘’Και όμως θα σε κυβερνήση ο Μεταξάς’’
Να πως περιέγραφε την ξεφτίλα των αστικών κομμάτων  ο (μη κομμουνιστής)  βουλευτής Ηλείας Βάσος Στεφανόπουλος :
«Χρεωκοπήσαμεν ως κοινοβουλευτισμός, εξεπέσαμεν ως συνέλευσις και χάσαμε τον ψυχικόν σύνδεσμο προς τον λαόν. Διότι τι είδους ψυχικός σύνδεσμος είναι δυνατόν να διατηρηθή όταν ο μεν λαός φωνάζει δεν θέλω να με κυβερνήση ο Μεταξάς, ημείς δε αδιαφορούντες του απαντώμεν: Και όμως θα σε κυβερνήση ο Μεταξάς».
Βδομάδες μετά,  η Βουλή παραχώρησε με ψήφισμα απόλυτη ελευθερία στον Μεταξά. Το ψήφισμα διέκοπτε τις εργασίες της βουλής  και παρείχε εξουσιοδότηση στην Εκτελεστική εξουσία να εκδίδει νομοθετικά διατάγματα για όλα τα θέματα.
Το τέλος δεν άργησε: Τρείς μήνες μετά, επικαλούμενος τον κίνδυνο εσωτερικών ταραχών και την ασταθή διεθνή κατάσταση, στις 4 Αυγούστου 1936 ο Μεταξάς κατήργησε τον κοινοβουλευτισμό με τη συγκατάθεση του Γεωργίου Β', ο οποίος διέλυσε τη Βουλή. Έτσι ξεκίνησε η μακριά νύχτα της Μεταξικής φασιστικής δικτατορίας. Εκτός από τα κόμματα, καταργήθηκε και τα συνδικάτα. Η  ΓΣΕΕ διαλύθηκε και αντικαταστάθηκε από την Εθνική Συνομοσπονδία με πρόεδρο τον ίδιο τον υπουργό εργασίας!
Αυτά ανήκουν στο Μεταξά, σε αυτό το γνήσιο παιδί του άθλιου οικονομικού, στρατιωτικού και πολιτικού κατεστημένου της χώρας. Τα υπόλοιπα, οι αγώνες, οι απεργίες, οι διαδηλώσεις, τα λογοτεχνήματα και τα ποιήματα της περιόδου, ανήκουν στην αριστερά, την αγωνιζόμενη Ελλάδα. Είχε τη δύναμη μέσα στο λαό και ας γέμιζε τα ξερονήσια και τις φυλακές. Και τη στερέωση του 8ωρου και την κοινωνική ασφάλιση, αυτή η απειλή της αριστεράς, η καυτή ανάσα της κοινωνικής επανάστασης, την επέβαλαν στη μεταξική δικτατορία, κάνοντας την ανάγκη φιλοτιμία.
Το Μεταξικό ΟΧΙ- Το σώμα στην Αγγλία, η ψυχή στη Γερμανία
Ο Μεταξάς ήταν φασίστας. Το πρόβλημά του ήταν, όπως σωστά επισημαίνει ο καθηγητής Γιώργος Μαργαρίτης,  ότι ‘’στη χώρα που κυβερνούσε δεν ήταν δυνατό να εγκατασταθεί ένα «κλασικό» φασιστικό καθεστώς. Η Ελλάδα βρισκόταν κάτω από τη βρετανική γεωπολιτική κυριαρχία και στο Λονδίνο δε θα ήθελαν να μοιάζει με το μουσολινικό και το χιτλερικό καθεστώς κανένας από τους προστατευόμενους από τη Βρετανία τοπικούς ηγετίσκους. Ο πόλεμος πλησίαζε και δεν υπήρχε καιρός για παρεξηγήσεις. Για το λόγο αυτό ολόκληρα τμήματα της ελληνικής πολιτικής – μεταξύ τους η εξωτερική πολιτική και ο στρατός – ανατέθηκαν απευθείας στο Παλάτι, στον Γεώργιο τον Β’ δηλαδή’’.
Αυτή η πραγματικότητα, μαζί με τα αντιφασιστικά αισθήματα μέσα στο λαό, που πυροδοτούσε ακόμη και φυλακισμένη η κομμουνιστική αριστερά, όχι απλά οδήγησαν τον Μεταξά σε ένα ΟΧΙ, αλλά τον ακύρωσαν υπέροχα και οριστικά. Να πως το έβλεπε τότε ο (επίσης μη κομμουνιστής) Γεώργιος Σεφέρης:
«Όταν ήρθε η 28η, δεν μπόρεσε να ιδεί ότι τότε μόνο, και όχι στις εορτές του Σταδίου, ολόκληρος ο λαός ήταν μαζί του, μαζί με την απάντηση που έδωσε στον Grazzi την αυγή. Δεν μπόρεσε να καταλάβει ότι η ημέρα εκείνη δεν επικύρωνε αλλά καταργούσε την 4η Αυγούστου».
Αυτό που διέβλεπε τότε ο διορατικός διπλωμάτης Σεφέρης, το έκανε πανηγυρικά πράξη ο μαχόμενος λαός. Τόσο  στα χαρακτηριστικά που έδωσε στον πόλεμο, όσο και στην ένοπλη αντίσταση ενάντια στην κατοχή στη συνέχεια.
 ‘’Η  φωτεινή διάνοια και η μεγάλη ψυχή του Φύρερ’’
Στις 20 Απριλίου 1941, ανήμερα Πάσχα,  ο Γεώργιος Τσολάκογλουδιοικητής του Γ´ Σώματος Στρατού, αυτό-χριζόμενος διοικητής της Στρατιάς, υπέγραφε πρωτόκολλο ανακωχής με τον διοικητή της 1ης Μηχανοκίνητης Μεραρχίας Ες-Ες, υποστράτηγο Γιόζεφ (Σεπ) Ντήτριχ.
Ανταμείφτηκε αμέσως, καθώς ορκίστηκε, με τις ευλογίες των Γερμανών, ως ο πρώτος διορισμένος πρωθυπουργός κατά την περίοδο κατοχής της Χώρας από τις δυνάμεις του Άξονα.
Δεν ήταν καθόλου άχρωμος και άοσμος.
Διαλέγουμε από το πρώτο διάγγελμα του:
‘’Ο γερμανικός στρατός δεν ήλθεν ως εχθρός, ως πολέμιος. Ήλθεν ως φίλος….
Εν τη περιπτώσει ταύτη έχομεν υποχρέωσιν να δείξωμεν τα φιλικά μας αισθήματα, να συμμμορφωθώμεν προς την νέαν τάξιν πραγμάτων και να ενστερνισθώμεν τα μεγάλα δόγματα και τας υψηλάς αρχάς του εθνικοσοσιαλισμού και της νέας αυτής πολιτικής θρησκείας, την οποίαν η φωτεινή διάνοια και η μεγάλη ψυχή του Φύρερ εδημιούργησε’’.
Συμμόρφωση, υποταγή και γλείψιμο στους προστάτες, από τον ‘’ανδρείο’’ στρατηγό….
Δεν ήταν μόνος. Αντιπροσώπευε ένα ολόκληρο επιθετικό αντικομουνιστικό ρεύμα, διαπαιδαγωγημένο στο πνεύμα της εξόντωσης της επαναστατικής εργατικής και λαϊκής απειλής στην Ελλάδα και στην Ευρώπη. Εξέφραζε ανομολόγητους μύχιους πόθους του αστικού κόσμου.
Ο ‘’διεθνισμός’’ των φασιστών ενάντια στον εχθρό λαό
Ας θαυμάσουμε τι έγραφε ο Υπουργός Οικονομικών του Τσολάκογλου λίγο αργότερα, με αφορμή την εισβολή του Χίτλερ στη Σοβιετική Ένωση:
Έν Αθήναις τή 22 Ιουνίου 1941 Προς Τήν Α. Ε. τόν Πρόεδρον τής Κυβερνήσεως
Στρατηγόν Κύριον Γ. ΤΣΟΛΑΚΟΓΛΟΤ
Ενταύθα
Κύριε Πρόεδρε,
Διά τής απρόοπτου καί αιφνιδιαστικής εκρήξεως του πολέμου με­ταξύ τοΰ Άξονος καί τής Ρωσίας επαληθεύει καί πραγματοποιείται μία ακόμη τών προβλέψεων μου, τάς οποίας είχα εκθέσει έν τοις άπό 26. δ.40 καί 20.7.40 ύπομνήμασί μου πρός τήν τότε Κυβέρνησιν καί τόν Βασιλέα. Περί τής πλήρους τουτέστιν αντιθέσεως των συμφερόντων τοΰ "Αξονος καί τοΰ Πανσλαυϊσμοΰ. Έπί τής αντιθέσεως ταύτης έκτός τών άλλων επιχειρημάτων, έστήριξα τήν γνώμην μου, περί απολύτου συμ­πτώσεως τών συμφερόντων ημών καί τοΰ Άξονος καί τής ανάγκης στενωτάτης συνεργασίας "Αξονος καί Ελληνισμού τής μόνης μή σλαυϊκής δυνάμεως έν τή Εγγύς Ανατολή.
Ό σήμερον εκραγείς πόλεμος   δημιουργεί άκρως λεπτήν κατάστασημ χρήζουσαν βαθείας καί λεπτομερούς έρεύνης διά τήν έπανεξέτασιν και άναπροσαρμογήν τής θέσεως μας έν τώ νέω δημιουργούμενο πλαισίω. Πρός τούτο, λαμβάνω  τήν τιμήν νά υποβάλω ύμίν τήν γνώμην καί νά παρακαλέσω, όπως συγκαλέσητε επειγόντως και άλως εκτάκτως το Υπουογικόν Σνμδούλιον διά νά έπιληφθή τής τοιαύτης έρεύνης καί νά δοθή ευκαιρία είς έκαστον έξ ημών νά αναπτύξη τάς απόψεις του καί νά λάβη τήν θέσιν καί τήν εύθύνην του. Έν αναμονή τών αποφάσεων, πού θά ληφθούν, νομίζω, ότι θά είνε λίαν έξυπηρετικόν τών συμφερόν­των τής Χώρας, έάν αποστέλλατε αμέσως καί έξ ονόματος τής Ελληνικής Κυβερνήσεως τηλεγράφημα πρός τούς κ.κ. Χίτλερ καί Μουσολίνι, δι' ού νά εύχησθε τήν νίκην τών οπλών έν τώ νέω άγώνι πρός δημιουργίαν τής Νέας Ευρώπης καί άποτροπήν τού Σλαυοκομμουνιστικοΰ κιν­δύνου, όστις απειλεί τούς πάντας καί τά πάντα έν Ευρώπη.
Μετά τιμής καί φιλικών αισθημάτων
Δρ. Σ. ΓΚΟΤΖΑΜΑΝΗΣ, 'Υπουργός Οικονομικών
Ας δούμε λίγο και τη συλλογιστική του τρίτου κατοχικού πρωθυπουργού του Ι. Ράλλη, σε σχετικό διάγγελμά του:












«"Εχουσα... ή κυβέρνησις πάντα λόγον νά πιστεύη, ότι πάσα συνέχισις της διαταράξεως της δημοσίας τάξεως θά συσσωρεύση ανεπανόρθωτους συμφοράς εις την χώραν ημών, κύριον αυτής καθήκον θεωρεί τήν άποκατάστασιν τής τάξεως και τήν προστασίαν τοϋ κοινωνικού μας καθε­στώτος...»
«Πρέπει καλώς πάντες νά κατανοήσωμεν, ότι διεξάγει ό "Αξων σκληρόν αγώνα κατά του έπαπειλοΰντος τον πολιτισμόν φοβερού κομμουνιστι­κού κινδύνου, δικαιούται νά έχη τουλάχιστον τήν άξίωσιν όπως μη δημιουργή εις αυτόν περίπλοκος ό ελληνικός λαός και όπως μή παρεμβο­λή εμπόδια εις τό βαρύτατον τούτο έργον».
Η ιδιαίτερη αποφασιστότητα που επεδείκνυαν τα στηρίγματα του χιτλεροφασισμού στην Ελλάδα, απέναντι στο εργατικό κίνημα, φανέρωνε το μίσος απέναντι στους φορείς της εθνικής και κοινωνικής απελευθέρωσης. Αλλά και τον ένοχο φόβο τους απέναντι σε μια δράση που απειλούσε να σαρώσει μαζί με τους Γερμανούς και το αστικό καθεστώς.
Στις 22 Απριλίου 1942 κηρύχθηκε η πρώτη κα­θολική απεργία των δημοσίων υπαλλήλων. Αιφνιδίασε και την κυβέρνηση και τις κατοχικές Αρχές, γιατί, εν όψει του ενδεχόμενου αυτού, οι Γερμανοί είχαν ανακοι­νώσει ότι θα επιβαλλόταν η ποινή του θανάτου σε απεργούς επιχειρήσεων και υπη­ρεσιών οι οποίες είχαν σχέση με την εξυπηρέτηση των δυνάμεων Κατοχής. Και η ανακοίνωση είχε αφήσει να υπονοηθεί ότι ο κρατικός μηχανισμός περιλαμβανόταν επίσης σ' αυτές τις κατηγορίες.
Για να μην υπάρχει όμως καμιά απολύτως αμφιβολία, η κυβέρνηση Τσολάκογλου, κατ' εντολή των κατοχικών δυνάμεων, εξέδωσε στις 16 Απριλίου τον παρα­κάτω θανατικό νόμο:
«"Αρθρον μόνον: Εις τον Νόμον 3.453 τής 14 Μαΐου 1928 περί απεργού­ντων δημοσίων υπαλλήλων κλπ., προστίθεται άρθρον 4 έχον ώς έξης: "Οταν η απεργία δημοσίων λειτουργών διενεργείται του κράτους διατε­λούντος υπό εξαιρετικός συνθήκας και περιστάσεις, αποτελεί ίδιώνυμον έγκλημα τιμωρούμενον και διά της ποινής του θανάτου. Οί απεργούντες εισάγονται δι’άπ’ ευθείας κλήσεως εντός 24 ωρών ενώπιον εκτάκτου πε­νταμελούς στρατοδικείου, καταρτιζομένου δι’ αποφάσεως του Υπουρ­γού τής Εθνικής Αμύνης. Κατά της εκδιδομένης αποφάσεως, ουδέν ένδικον μέσον επιτρέπεται, εκτελείται δέ αύτη, εντός 24 ωρών άπό τής εκδόσεως της».
Ο νόμος αυτός δημοσιεύθηκε εν όψει της απεργίας. Σε πείσμα της τρομερής απειλής, στις 22 Απρίλη νεκρώθηκε ο κρατικός μηχανισμός.
Τάγματα Ασφαλείας: Συρφετός θρασύδειλων δολοφόνων υποτακτικών του Χίτλερ
Την εθνικοφροσύνη πολλοί την ύμνησαν. Μόλις όμως βρεθούν στην ανάγκη να μας δείξουν και τους εθνικόφρονες που την τίμησαν, συνήθως αλλάζουν κουβέντα. Είναι πολύ λογικό.
Ας σταθούμε μόνο στη συμφωνία του αρχηγού των Ταγμάτων Ασφαλείας στην Πελοπόνησο Παπαδόγκωνα με τους κατακτητές:
 «Διοίκησις Τομέως Μεσσηνίας
» Έμπιστευτικόν Πρωτόκολλον 005856
»Καλαμάτα 20 Ιουλίου 1943
ΑΠΟΡΡΗΤΟΝ
»Ό υπογεγραμμένος συνταγματάρχης διοικητής του 64ου συντάγματος Πεζικού ΝΤΟΡΙΑ ΝΤΟΜΕΝΙΚΟ και ό συνταγματάρχης διοικητής Πεζικού ΠΑΠΑΔΟΓΚΩΝΑΣ ΔΙΟΝΥΣΙΟΣ τής διοικήσεως Καλαμών, έχοντες ύπ' όψιν τον έκ κομμουνισμοϋ κίνδυνον και τήν δημιουργίαν επεισοδίων εις βάρος του στρατοϋ κατοχής και τοϋ έθνικοϋ στοιχείου Καλαμών και διά τήν πρόληψιν οιασδήποτε ενεργείας έκ μέρους τών αναρχικών στοι­χείων, έχοντες έξουσιοδοτηθή προς τούτο άπό τήν άνωτέραν διοίκησιν
ΑΠΟΦΑΣΙΖΟΜΕΝ: » Τήν παροχήν οιασδήποτε βοηθείας εις τον συνταγματάρχην Παπαδο-γκωναν Διονύσιον, ήτις, κατά τήν άντίληψίν του θά ήτο αναγκαία ύπ' αύτοϋ. Ούτος (ό Παπαδόγκωνας) δεσμεύεται με τόν λόγον τής τιμής τον διά σννεργασίαν μετά του ύπογεγραμμένον (Ίταλού σννταγματάρχου) προς εξαφανισμόν των εν τή Μεσσηνία δρώντων οργανώσεων. Έπ' ευκαιρία δέ, ύπό τήν άμεσόν τον εύθύνην, θά οργανώση αποσπάσματα εθνικιστικά, ύπό τήν διοίκησιν του συνταγματάρχου Γιαννακοπούλου Αθανασίου μέ τόν άποκλειστικόν σκοπόν νά διαλύση τάς κομμουνι­στικάς οργανώσεις Ε.A.M., Ε.Λ.Α.Σ. κλπ., συνεργαζόμενος μετά πλή­ρους σνναδελφωσύνης μετά τών στρατευμάτων κατοχής.
»Έγράφη εις διπλούν και εις έκαστον εκ τών συμβαλλομένων εδόθη άνά ένα άντίτυπον δεόντως ύπογεγραμμένον.
»Ό συνταγματάρχης διοικητής Ντόρια Ντομένικο (Τ.Σ. υπογραφή) »Ό συνταγματάρχης διοικητής τοϋ Εθνικού Στράτου Ελλάδος Παπαδόγκωνας Διονύσιος (υπογραφή ίταλιστί)».
‘’Κύριε, διαφύλασσε τόν Φύρερ"
Πολλοί, μεταξύ των οποίων και ο αναφερόμενος συνταγματάρχης Αθανάσιος Γιαννακόπουλος, μίλησαν για πλαστό έγγραφο, όχι όμως και ο Παπαδόγκωνας. Δεν άργησε να επιβεβαιώσει με τον πιο παραστατικό τρόπο την ΄΄εθνική συνείδηση΄΄ του και τη γνησιότητα της παραπάνω συμφωνίας
Τον Ιούλιο του 1944, έγινε δο­λοφονική απόπειρα κατά του Χίτλερ. Μετά από δύο ημέρες, ο συ­νταγματάρχης Παπαδόγκωνας, που στο μεταξύ είχε αναλάβει τη διοίκηση όλων των Ταγμάτων της Πελοποννήσου, έστελνε στον Χίτλερ το εξής συγχαρητήριο τηλεγράφημα για τη διάσωση του:
 «Οί 5.000 αξιωματικοί και άνδρες των ελληνικών εθελοντικών τμημά­των τής Πελοποννήσου μέ τό μεγαλύτερον μέρος του πληθυσμού τής Πε­λοποννήσου όπισθεν αυτών, εκφράζουν την βαθυτάτην άγανάκτησίν των διά τήν εναντίον σας άπόπειραν σχεδιασθείσαν και έπιχειρηθείσαν υπό υποκειμένων, τά οποία δέν ήθελαν νά αναγνωρίσουν τήν αναγκαιότητα του  αγώνος κατά του κομμουνισμού και των πλουτοκρατών συνεργατών των. Εκφράζουν τήν χαράν των διά τήν θαυμαστήν διάσωσίν σας και κλίνουν μέ εύγνωμοσύνην τό γόνυ ενώπιον του Παντοδυνάμου θεού, όστις ήπλωσε προστατευτικήν χείρα επάνω άπό τήν ζωήν σας διά νά σάς διαφυλάξη εις τό γερμανικόν έθνος και εις τήν εν τω άγώνι κατά τής κομ­μουνιστικής πανώλους ήνωμένην Εύρώπην. Διά τους έλληνας έθελοντάς τής Πελοποννήσου ή ένδειξις αυτή είναι μία παρόρμησις, όπως συνεχί­σουν δι' όλων τών δυνάμεων μέχρις έσχατων τον αγώνα κατά τών ξέ­νων πρός τήν χώραν μπολσεβικικών ορδών έν Ελλάδι. Άπό τής ιεράς γής τής αρχαίας Σπάρτης, έκ τής οποίας προήλθεν ή δράξ τών ηρώων τοϋ Λεωνίδου, ή οποία έσωσε τόν εύρωπαϊκόν πολιτισμόν, ύψοϋται ή προσευχή μας:
"Κύριε, διαφύλασσε τόν Φύρερ"».
Η ενέργεια αυτή θεωρήθηκε τόσο σημαντική και θεάρεστη, που μεταδόθηκε από τον Ραδιοφωνικό Σταθμό Αθηνών, στην εκ­πομπή των 22:15' της  26ns Ιουλίου 1944.













Με την ίδια περηφάνια του ταγματασφαλίτικου συφερτού,  στις  εφημερίδες της  13nς Αυγούστου, δημοσιευόταν η απάντηση του Χίτλερ:
«ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΑΙ ΤΟΥ ΚΑΓΚΕΛΑΡΙΟΥ ΧΙΤΛΕΡ ΚΑΙ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΤΟΥ ΡΑΪΧ ΧΙΜΛΕΡ ΠΡΟΣ ΤΟΝ κ. ΠΑΠΑΔΟΓΚΩΝΑΝ
»Ό Φύρερ έδωσε διαταγήν όπως ανακοινώσουν πρός τόν διοικητήν εθε­λοντικών τμημάτων Πελοποννήσου συνταγματάρχην Παπαδόγκωναν, ότι έχάρη εγκαρδίως διά τά έπί τή ευκαιρία τής διασώσεως του άποσταλέντα συγχαρητήρια τηλεγραφήματα τών έν Πελοποννήσω κατά τού μπολσεβικισμού μαχόμενων εθελοντών.
»Ό Φύρερ διαβιβάζει τάς θερμός του ευχαριστίας και τους χαιρετι­σμούς του εις όλους τούς έθελοντάς. 'Εξ άλλου ό αρχηγός τών Ές-Ές, υπουργός τών Εσωτερικών τού Ράιχ Χίμλερ, έδωσεν έντολήν όπως δια­βιβασθούν πρός τόν συνταγματάρχην Παπαδόγκωναν και αί ίδικαί του εϋχαριστίαι».
Απόβλητα του αστικού κόσμου ή πολύτιμο στήριγμα τους;
Η τραγική αλήθεια, είναι πως το στελεχωμένο από τους ταγματασφαλίτες κατοχικό κράτος, που μαζί με τις κατοχικές δυνάμεις ασελγούσαν πάνω σε ένα μαχόμενο λαό, αποτέλεσε ταυτόχρονα  και (καταδικαστέο προσωρινά) απόβλητο του επίσημου αστικού κόσμου και πολύτιμο στήριγμα του.
Ας μην ξεχνάμε ότι ακριβώς σε αυτές τις φασιστικές δυνάμεις στηρίχτηκαν οι Βρετανοί και η ελληνική δεξιά το Δεκέμβρη του 1944 για να τσακίσουν το ΕΑΜκό λαϊκό κίνημα στην Αθήνα, αλλά και για να επιβάλλουν το καθεστώς τρομοκρατίας σε όλη την ύπαιθρο.
Δεν είναι σκοπός του σημειώματος αυτού να στηρίξει αυτό το συμπέρασμα. Θα δανειστούμε ωστόσο μια σχετική αναφορά του ίδιου του ‘’ήρωα’’ των ταγματασφαλιτών Παπαδόγκωνα, όταν συνελήφθη από τις δυνάμεις του ΕΛΑΣ στην Τρίπολη.
«...Εύχομαι νά φθάση ή ημέρα τής απολογίας μου διά νά δηλώσω τίς πταί­ει και πόσον κατεπατήθη ό έντιμος στρατιώτης Παπαδόγκωνας. Έξ όλων τών σημείων, τολμώ νά τό εϊπω, άπό τούς πολιτικούς και στρατιωτικούς κύκλους Αθηνών, Καΐρου και περί τόν Βασιλέα, εΐχομεν συνεχώς τήν ένθάρρυνσιν ότι ή αποστολή μας είναι πατριωτική, νά προβαίνομεν άδιστάκτως εις τήν έκτέλεσιν υψίστου πατριωτικού έργου εναντίον τής απειλής τοϋ κομμουνισμού. Δέν μπορώ αυτήν τήν στιγμήν νά αναφέρω και τό όνομα του ατόμου, τό όποιον υπήρξε σύνδεσμος μας. Κατά τήν στιγμήν τής δίκης μου θά μιλήσω ανοικτά διά νά μάθη ό κόσμος τήν άλήθειαν...»
Τότε και τώρα: Ομοιότητες και διαφορές
Η ιστορία δεν επαναλαμβάνεται ποτέ. Αναλογίες μόνο αναζητούνται και όχι ομοιότητες. Και αυτές πάλι με πολύ προσοχή.  Όταν ξεχειλίζουν οι τηλεοπτικές οθόνες με τις βαρβαρότητες του φασιστικού εσμού της Χρυσής Αυγής, τα πράγματα φαίνονται τόσο ίδια και όμοια. Έχει τη σημασία του με την ευκαιρία να θυμίσουμε ότι η Χρυσή Αυγή ήταν το μόνο κόμμα που δεν έβγαλε ούτε μισή ανακοίνωση διαμαρτυρίας για την επίσκεψη Μέρκελ στην Αθήνα.
Υπάρχουν ωστόσο  κάποιες κομβικές διαφορές, που πρέπει να λάβουμε πολύ σοβαρά υπόψη μας. Σε εκείνη την κατοχή ο επίσημος αστικός πολιτικός κόσμος την κοπάνησε για το Κάιρο ή το Λονδίνο. Άμεσα το λαϊκό κίνημα είχε απέναντι του τα κατακάθια του και όχι τον ίδιο τον αστικό κορμό.  Σήμερα όμως έχουμε απέναντι μας ολόκληρο τον κόσμο του κεφαλαίου συνασπισμένο και ταυτισμένο με τον κοινωνικό κανιβαλισμό που επιβάλει η Ευρωπαϊκή Ένωση και οι σύγχρονοι δυνάστες. Ακόμη και τα αστικά κόμματα εξουσίας θυσιάστηκαν μπροστά στην ‘’ανάγκη’’ αυτής της αστικής ενότητας.
Ακόμη πιο σημαντικό: Οι δυνάμεις του κεφαλαίου στο ευρωπαϊκό και το διεθνές επίπεδο τη δεκαετία του 40 βρέθηκαν διχασμένες. Ο μισός από αυτό τον κόσμο, τα έφερε έτσι το κουβάρι των αντιθέσεων, που βρέθηκε να παλεύει στο πλάι του εφιάλτη του, δηλαδή της Σοβιετικής Ένωσης. Σήμερα, χωρίς φυσικά να καταργούνται οι ενδο-ιμπεριαλιστικές αντιθέσεις, ο σύγχρονος καπιταλισμός έχει το όπλο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και το κραδαίνει στο πρόσωπο των λαών της.
Οι δύο αυτές πλευρές κάνουν ακόμη πιο επιτακτική την ανάγκη, να συνδεθούν οι δημοκρατικές διεκδικήσεις, τα αισθήματα εθνικής ταπείνωσης, η αγωνία για την επιβίωση, με τον αντικαπιταλιστικό και επαναστατικό αγώνα για μια διεθνιστική κομμουνιστική προοπτική για όλη την ανθρωπότητα.
Πρέπει να αρνηθούμε  την σκόπιμη αποψίλωση των καλύτερων παραδόσεων της ΕΑΜικής αντίστασης.
Η κομμουνιστική αριστερά τότε, ψυχή και στήριγμα του λαού, συνδύασε τη μαζική πολιτική δράση των μαζών, στην πόλη και το χωριό, στο εργοστάσιο και στα συσσίτια, στη δουλειά και το τραγούδι, με την ένοπλη επανάσταση, στηριγμένη σε μια θάλασσα πανίσχυρων και μαζικότατων οργανώσεων του λαού, σφυρηλατημένων στον αγώνα.
Είναι ιεροσυλία να παρουσιάζεται το ΕΑΜ ως μια άψυχη συμμαχία οργανώσεων και παραγόντων που ενέπνευσε γενικά με την ενότητα. Η ενότητα του ΕΑΜ βγήκε από φωτιά και σίδερο.
Η αλήθεια είναι πως δεν στάθηκε σωστά στο ζήτημα της εξουσίας. Δεν προετοιμάστηκε. Φοβήθηκε να τη διεκδικήσει. Υποτίμησε τη βαρβαρότητα της αστικής τάξης και του ιμπεριαλισμού. Αλλά, τα λάθη ή/και οι ανεπάρκειες των ηγεσιών,  δεν μειώνουν  το μεγαλείο εκείνων των αγωνιστών. Υπογραμμίζεται όμως η δική μας υποχρέωση να ανταποκριθούμε στις σύγχρονες προκλήσεις. Δέκα και εκατό φορές περισσότερο η επιβίωση δένεται άμεσα με την επανάσταση για μια άλλη αξιοβίωτη ζωή. Πολεμάμε, τραγουδάμε και ενωνόμαστε για αυτό.

Παρασκευή, 26 Οκτωβρίου 2012

28η Οκτωβρίου : Να κάνουμε τις παρελάσεις Αντιμνημονιακά - Αντιφασιστικά Συλλαλητήρια



Ο  λαός δεν ξεχνά. Στις κρίσιμες καμπές της ζωής και της ιστορίας μας  αντλούμε δυνάμεις και αυτοπεποίθηση απ’ τις μεγάλες αγωνιστικές παραδόσεις μας.

 Ανάμεσα στις παραδόσεις αυτές ξεχωρίζει το μεγαλείο του κινήματος της Αντίστασης των λαών, της πάλης για ελευθερία απέναντι στην φασιστική πανούκλα. Απέναντι στο πισωγύρισμα της ιστορίας, στα «μεσάνυχτα του αιώνα», απέναντι στο Ολοκαύτωμα και στην εξόντωση κάθε φωνής που αντιστέκεται, απέναντι στην κτηνωδία. Τότε που ο ελληνικός λαός με τον ξεσηκωμό του όρθωνε το δικό του «ΟΧΙ» ενάντια στη φασιστική εισβολή και τους δοσίλογους της δικτατορίας της 4ης Αυγούστου.

 Παρά την πείνα και την εξαθλίωση, παρά την τρομοκρατία και τις εκτελέσεις, το πρώτο μαζικό  κίνημα Αντίστασης στην Ευρώπη έμελε να γεννηθεί στην χώρα μας. Με μαχητικές απεργίες στην Αθήνα και δυνατό αντάρτικο στην ύπαιθρο, με επί κεφαλής τις δυνάμεις του ΕΑΜ – ΕΛΑΣ, ενάντια στους γερμανούς καταχτητές, τους ντόπιους υποτακτικούς και επιχειρηματίες συνεταίρους τους, τους μαυραγορίτες και τους μεταξικούς ταγματασφαλίτες της Κατοχής. Το εργατικό – λαϊκό κίνημα και οι οργανώσεις του μπήκαν μπροστά στην μάχη για  την σωτηρία «απ’ την πείνα - κι’ απ’ τη σκλαβιά» αλλά και την συνολική κοινωνική απελευθέρωση, με το όπλο στο χέρι! Στο διώξιμο του φασίστα κατακτητή, όχι για να γυρίσουμε στον Παπαντρέου, τον βασιλιά  και τους αστούς πολιτικάντηδες που έφυγαν από τη μάχη, αλλά στην «Λαοκρατία». Στην πρώτη κυβέρνηση που ψήφισαν οι γυναίκες. Στην άνθιση των οργάνων της λαϊκής αυτοδιοίκησης, αυτοοργάνωσης, λαϊκής δικαιοσύνης.

Η ελληνική επανάσταση μας έδειξε ότι ο οργανωμένος και αποφασισμένος λαός μπορεί να τα βάζει με τις πιο μαύρες αυτοκρατορίες. Και να τις νικάει!

ΝΑ ΚΑΝΟΥΜΕ ΚΑΙ ΤΟΝ ΦΕΤΙΝΟ ΟΚΤΩΒΡΗ ΑΡΧΗ ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΗΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ, ΤΗΝ ΤΡΟΙΚΑ ΚΑΙ ΤΑ ΤΣΙΡΑΚΙΑ ΤΟΥΣ.

 Ο περσινός Οκτώβρης που μετάτρεψε τις παρελάσεις στο κέντρο και στις γειτονιές των πόλεων σε παλλαϊκό ξεσηκωμό και οδήγησε στην ανατροπή της άθλιας και προδοτικής Κυβέρνησης Παπανδρέου, αποτελεί ζωντανή παρακαταθήκη και για φέτος.

Αποτελεί παρακαταθήκη για την απόκρουση του εφιάλτη των νέων μέτρων που όμοιά τους δεν είχαν αποτολμήσει ούτε τα ανοιχτά φασιστικά καθεστώτα του παρελθόντος και που έρχονται σήμερα να καταργήσουν κάθε έννοια εργατικού δικαίου μετατρέποντας σε δούλους τους εργαζόμενους. Μέτρα που αυξάνουν τους φόρους σε βάρος του λαού, και βάζουν νέα χαράτσια για τα σπίτια και το πετρέλαιο, με αποτέλεσμα να μείνει ο λαός χωρίς θέρμανση μέσα στο καταχείμωνο. Μέτρα που αυξάνουν τους φόρους στους μικρομεσαίους, απειλούν με κλείσιμο εκατοντάδες χιλιάδες μικροεπιχειρήσεις και θα εκτινάξουν την ανεργίας στο 30% τον επόμενο χρόνο. Μέτρα που διαλύουν την Υγεία και την Παιδεία και ξεπουλούν όλες τις δημόσιες επιχειρήσεις, τη γη, το νερό, τον ήλιο και τον αέρα, τα λιμάνια, τα νησιά και τα αεροδρόμια.  Μέτρα που μετατρέπουν ολόκληρη τη χώρα σε Ειδική Οικονομική Ζώνη ακατάσχετης λεηλασίας που θα φορτώνει εξοντωτικά την κρίση στις πλάτες του λαού.

 Αυτά επιδιώκουν οι κυβερνήσεις της ΕΕ και η συγκυβέρνηση ΝΔ-ΠΑΣΟΚ-ΔΗΜΑΡ πίσω από τα μεγάλα λόγια για την «νέα εθνική προσπάθεια για την διάσωση της χώρας», με τον πόλεμο που έχουν κηρύξει στους εργαζόμενους και τις καταχτήσεις τους. Ταυτόχρονα, ανοίγουν ξανά το δρόμο στους νοσταλγούς του Χίτλερ, με τις πολιτικές των Μνημονίων και του ρατσισμού.

Αυτά τα μέτρα, αυτή η πολιτική και αυτή η κυβέρνηση ΔΕΝ ΔΙΟΡΘΩΝΟΝΤΑΙ – ΑΝΑΤΡΕΠΟΝΤΑΙ! 

Όχι με «ντουφεκιές» στον αέρα,  αλλά με ένα παρατεταμένο, μαχητικό και αποφασισμένο εργατικό και λαϊκό κίνημα, με απεργίες, καταλήψεις και συλλαλητήρια. Χωρίς αυταπάτες για τον εξανθρωπισμό της ιμπεριαλιστικής ΕΕ και «λύσεις» απ’ τον ουρανό. Χωρίς ιδιοτελείς υπεκφυγές και περιχαρακώσεις. Με την ταξική και αγωνιστική ενότητα του κόσμου της εργασίας. Με την αξιοποίηση των καλύτερων αγωνιστικών παραδόσεων της δεκαετίας του 40, της λαϊκής εξέγερσης του Πολυτεχνείου, των αλλεπάλληλων απεργιών και συλλαλητηρίων των τελευταίων χρόνων.

Με μια δυνατή Αριστερά και ένα πανεργατικό – παλλαϊκό ξεσηκωμό για τη νίκη των εργατών και του λαού και όχι για νέες «Βάρκιζες». Με την αντικαπιταλιστική Αριστερά πρωτοπόρα σε όλες τις μάχες, με όπλο το μεταβατικό πρόγραμμα που απαιτεί την διαγραφή του χρέους, την έξοδο από το ευρώ και την ΕΕ, την εθνικοποίηση των τραπεζών και των μεγάλων επιχειρήσεων με εργατικό έλεγχο. Για την συνολική αντικαπιταλιστική ανατροπή!
  
ΟΛΟΙ ΣΤΟΥΣ ΔΡΟΜΟΥΣ!

Πέμπτη, 25 Οκτωβρίου 2012

Με αφορμή την 28η Οκτώβρη - H αφήγηση του πατέρα


Της Γιώτας Ιωαννίδου
«Δε μας ένοιαζε ο θάνατος. Γιατί ήμασταν νέοι, όρθιοι και κοιτούσαμε μακριά, μπροστά στην ιστορία… Στα δεκαεννιά και τα είκοσι πηγαίναμε στο εκτελεστικό απόσπασμα τραγουδώντας… »

Έτσι μάθαινα την ιστορία, μέσα από τις αφηγήσεις του πατέρα, του θείου, του σογιού, απ’ όσο θυμάμαι τον εαυτό μου. Γνώρισα το ΕΑΜ και τον ΕΛΑΣ, το αντάρτικο αλλά και την πείνα, τους δοσίλογους και τους ταγματασφαλίτες, τις φυλακές και τα ξερονήσια αλλά και τους κομμουνιστές κι όσους αγωνίζονταν μέσα από την μετάγγιση της εμπειρίας, των αγωνιών, των πόθων και του πόνου των δικών μου ανθρώπων.
Όταν το σχολικό εγχειρίδιο σταματούσε στο «ΟΧΙ» του Μεταξά, ένιωθα την οργή του πατέρα για το δικτάτορα της 4ης Αυγούστου, που μας τον μάθαιναν για ήρωα. Κι αν οι σχολικές διδαχές μιλούσαν για βασιλείς και αστούς πολιτικούς, που σώσανε τη χώρα, εγώ είχα ήδη την εικόνα στο μυαλό μου αυτών που την κοπάνησαν στην Αίγυπτο, μεταφέροντας εκεί τα βασιλικά τους παλάτια, ενώ ο απλός λαός πέθαινε από την πείνα.
Καταλάβαινα ότι το ΕΑΜ, κι όλοι αυτοί που πήραν τα όπλα και πάλεψαν για να λευτερωθεί αυτός ο τόπος, ήταν απαγορευμένες λέξεις στο σχολείο, αλλά ο πατέρας με είχε συνεπάρει με τις διηγήσεις του, ώστε να καταλαβαίνω, πως η αλήθεια πολλές φορές θα βγαίνει στην παρανομία, χωρίς να γίνεται ωστόσο μπορετό ολότελα να κρυφτεί. Μόνο κάθε φορά που μιλούσε για τα βασανιστήρια, τις ατελείωτες ώρες στη φυλακή, περιμένοντας την εκτέλεση, και τα μαρτύρια- μαρτυρίες στη Γυάρο, ζάρωνα στην αγκαλιά του από φόβο. Ένα φόβο όμως περίεργο, όχι με διάθεση να δεχθώ την υπογραφή δήλωσης στο άδικο για να σώσω τον εαυτό μου. Μα φόβο για το αν εγώ θα άντεχα  στην προσπάθεια να γίνουν όσα εκείνοι, οι καθημερινοί (!) κατά τα άλλα άνθρωποι, υπερασπίστηκαν με τόσο πάθος.
Ο πατέρας δεν ήταν διανοούμενος, ούτε ιστορικός. Είχε βγάλει με κόπο το γυμνάσιο και δούλευε εργάτης σε κλωστοϋφαντουργία. Την υπεραξία και λίγα γαλλικά, τα έμαθε στη φυλακή. Πάντα έλεγε πως τη μεγαλύτερη δύναμη στην αντίσταση και την επανάσταση, για τα δίκια του κόσμου, τη δίνουν οι «γραβιάδες» και οι «ξεβράκωτοι».
Ο πατέρας έζησε και σε καλύτερες εποχές. Οι δάσκαλοι νικήσανε το φόβο και τις διώξεις και ξαναπήρανε το νήμα της ιστορίας να το υφάνουν, πιο ορθά στα μυαλά μας. Τα βιβλία αλλάξανε πολλές φορές, μα πάντα την ιστορία την καταλάβαιναν τα παιδιά όταν ένας δάσκαλος μετάγγιζε τη ψυχή του και έστεκε ορθός με τους αγώνες του να τη διδάξει.
Ο πατέρας έχει πια πεθάνει. Δεν έζησε κι αυτή την αλλαγή των καιρών. Όπου πάνω στην κοινωνική καταβύθιση, η καπιταλιστική κρίση ξαναφέρνει τα τάγματα εφόδου να παρελαύνουν στους δρόμους και στα μυαλά των παιδιών. Η αφήγησή του βέβαια είχε τα τελευταία χρόνια υποχωρήσει. Όχι γιατί τον κούρασε η αρρώστια. Η αγορά και ο καπιταλισμός ήταν σε επέλαση, πάνω στα ερείπια ενός Οκτώβρη που δεν μπόρεσε. Η ιστορία, έλεγαν κάποιοι πως σταμάτησε και η πλαστική ευμάρεια, των δανείων και των μάνατζερ πήρε το πάνω χέρι. Όραμα έγιναν οι γιάπις, όσοι τα κονομάνε κι όσοι κοιτάνε την πάρτη τους. Έτσι η σιωπή αντικατέστησε την αύρα της δυνατότητας μιας άλλης κοινωνίας. Αρκετοί δάσκαλοι, σώπασαν ή παραγκωνίστηκαν από τις δεξιότητες, τα προγράμματα και τα φροντιστήρια εκγύμνασης για μια καριέρα σπουδαία. Τα οράματα θεωρούνταν πια ανοησία κάποιων μη ρεαλιστών.
Η ιστορία γέμισε χρονολογίες κι άδειασε από νεύρο και συναίσθημα. Και τώρα έρχεται να ξαναγραφτεί από αυτούς που την πρόδωσαν. Ήρωες οι δοσίλογοι και οι ταγματασφαλίτες, εθνικιστές που νοιάστηκαν την πατρίδα και γι’ αυτό υπηρέτησαν πιστά τους γερμανούς και το σύστημα. Καθαρά τα χέρια που χαιρετούν φασιστικά. Το αίμα το ξέπλυναν οι θύελλες της κρίσης. Μάγκες οι νταβατζήδες της κοινωνικής απόγνωσης, που προκειμένου να μην πειραχθούν τα μεγάλα αφεντικά, την στρέφουν ανάμεσα στους εργαζόμενους, τους άνεργους, τους φτωχούς και τους κατατρεγμένους. Υποταγή στον φωτισμένο ηγέτη και καταρράκωση οποιασδήποτε αξιοπρέπειας και ελεύθερης σκέψης. Οι κομμουνιστές και οι αγωνιστές, συνδικαλιστές πάλι στο απόσπασμα, όπως τότε, ρίχνοντας πάνω τους τις ευθύνες για μια κοινωνία και ένα πολιτικό σύστημα που σαπίζει και γεννά τη φασιστική σκιά στην αποφορά του.
Ο πατέρας, πάρα πολλοί πατεράδες και μανάδες, εκείνης της εποχής αναμετρήθηκαν με το τέρας, σε καιρούς  δίσεκτους. Δεν υπολόγισαν ότι ο εχθρός ήταν πιο δυνατός. Ποτέ εξάλλου το «Κούγκι» και το «Κάστρο του Υμητού», δεν μέτρησε τις δυνάμεις του με τη ρεαλιστικότητα, γι αυτό έγιναν φώτα πορείας για πολλές γενιές. Τα οράματα ψηλώνουν τις καρδιές των ανθρώπων, η αύρα τους χαϊδεύει τις επιλογές τους. Και λες και λένε όλοι: «ναί το ‘καναν, γιατί έτσι έπρεπε» κι όχι γιατί υπολόγισαν πως είχαν τη νίκη ολόφωτη να περιμένει στο δρόμο. Αυτά τα οράματα, οι επιλογές, οι πράξεις των ανθρώπων, μας έδωσαν πνοή για να διαβούμε το κατώφλι του αιώνα. Μας έμαθαν την ιστορία, παρά κι ενάντια σε όσους κυρίαρχους, πάσχιζαν να την ξαναχαράξουν στα δικά τους μέτρα. Ζήσαμε την πρώτη μας νιότη με ιδέες, δικαιώματα, απολαβές που αυτοί μας «δάνεισαν». Κι ας το αγνοούσαν οι περισσότεροι. Κι ας νόμισαν πως ηττήθηκαν γιατί δεν έφτασαν στο τέλος που ονειρεύτηκαν.
Εμείς, τι θα αφήσουμε στα παιδιά μας; Έναν κόσμο λεηλατημένο από δικαιώματα, με τις ανάγκες στην παρανομία και την ελευθερία στο απόσπασμα; Άτολμοι καν να μεταγγίσουμε όσα πήραμε; Ανίκανοι να βγούμε από το λαγούμι του φόβου, μιας καθημερινότητας που καταλύεται, κλαψουρίζοντας και γλείφοντας την ανημπόρια μας; Κι αν δεν μπορούμε να χτίσουμε ολόκληρο το όνειρο μιας άλλης κοινωνίας, θα κοιτάμε μόνο προς τα κάτω προσκυνώντας ή θα τολμήσουμε να προκαλέσουμε την ιστορία, κι ας γίνουμε ένα νέο «κάστρο του Υμηττού»; «Αν δεν καώ εγώ, αν δεν καείς εσύ, πως θα γενούνε τα σκοτάδια λάμψη»; έγραφε ο ποιητής
Ας είναι. Μέρες που είναι θέλησα να σταθώ δίπλα στους μαθητές μου, έξω από την σκουριά της συνήθειας. Κι ήρθε στο μυαλό μου η δική μου εικόνα σαν μαθήτρια. Κι έκρινα πως υπάρχει ακόμη ελπίδα να απολογίσουμε τους νεκρούς μας ενάντια στο φασισμό, όχι με άσκοπες και βαρετές νεκρολογίες, μα με αποφάσεις και επιλογές. Κοιτώντας τα παιδιά στα μάτια και φλογίζοντας ξανά τις καρδιές τους, με τις υποσχέσεις του δικού μας ξεσηκωμού. Για να μπορούμε κι εμείς να ιστορούμε αυτό τον ξεσηκωμό και να ζεσταίνουμε τις καρδιές των μελλούμενων γενιών, όπως οι πατεράδες και οι μανάδες μας.

Τρίτη, 23 Οκτωβρίου 2012

Mπορεί να εφαρμοσθεί ένα αριστερό κυβερνητικό πρόγραμμα μέσα στην ΕΕ;



Tου Γιώργου Βασσάλου
Ερευνητή στο Παρατηρητήριο της Ευρώπης των Πολυεθνικών [CEO]

Πηγή: Εφημερίδα  ΠΡΙΝ

 Η Ελλάδα είναι ενταγμένη εδώ και τριάντα χρόνια στο θεσμικό οικοδόμημα της ΕΟΚ (1981) και μετέπειτα ΕΕ, είκοσι χρόνια στην ενιαία αγορά (1992) και δέκα χρόνια στον ενιαίο νόμισμα (2001).  Για κανένα από αυτά τα στάδια ‘ευρωπαϊκής ενσωματώσης’ δεν έγινε, όχι απλά δημοψήφισμα, αλλά ούτε καν ένας αξιοπρεπής δημόσιος διάλογος σχετικά με τις πολύ πρακτικές συνέπειες τους.

 Μια καθυστερημένη συζήτηση με το πιστόλι στον κρόταφο

Η σχέση της Ελλάδας με την Ευρωπαϊκή Ένωση και ιδιαίτερα το πιο πρακτικό και συμβολικό ‘επίτευγμά’ της, το ενιαίο νόμισμα, μπαίνει στο επίκεντρο της πολιτικής συζήτησης μόλις σήμερα, αφού η χώρα βρέθηκε στο μάτι του κυκλώνα της έκφρασης της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης στη δεύτερη ισχυρότερη νομισματική ζώνη του πλανήτη, και αφού με τις εντολές της Ευρωπαϊκής Ένωσης συντελέστηκε μέσα σε δύο χρόνια η σημαντικότερη κοινωνικοικονομική οπισθοδρόμηση στη χώρα μας από το Β’ΠΠ, και από τις βιαιότερες στην Ευρώπη. Με λίγα λόγια δηλαδή, χρειάστηκε να μας πέσει ο ουρανός στο κεφάλι, για να ενδιαφερθούμε λίγο για το τι πραγματικά είναι αυτός ο οργανισμός.

Αν και η σημαντικότητα του ζητήματος έχει συνειδητοποιηθεί πολύ περισσότερο από τα προηγούμενα χρόνια, η συζήτηση κυριαρχείται και πάλι από απειλές, αφορισμούς και ιδεοληψίες, και με ελάχιστη πρόνοια για ουσιαστική ενημέρωση και κατανόηση της λειτουργίας και της φύσης της ΕΕ, αλλά και των τωρινών διεργασιών εντός της.

Τα μνημονιακά κόμματα ανάγουν την παραμονή στο Ευρώ και την ΕΕ ως τον απόλυτο στόχο λέγοντας ότι έξοδος ίσον χάος και καταστροφή. Στην ουσία πρόκειται για την τελευταία σανίδα σωτηρίας για τη συνέχιση της αντεργατικής πολιτικής τους, για το τελευταίο ιδεολόγημα με κάποια δημόσια αποδοχή που μπορεί να λειτουργήσει υπέρ της.   Ο ενισχυμένος ΣΥΡΙΖΑ επιμένει ότι μια διαμετρικά αντίθετη πολιτική μπορεί να εφαρμοστεί εντός της ΕΕ και να γίνει έναυσμα για να αλλάξει και η ίδια η ΕΕ. Δεν διαψεύδει ωστόσο ξεκάθαρα την αιτίαση ότι έξοδος σημαίνει καταστροφή.

Τόσο τα μνημονιακά κόμματα όσο και ο ΣΥΡΙΖΑ επικαλούνται ένα υποτιθέμενο ρεύμα πολιτικής αλλαγής που υπάρχει μέσα στην ΕΕ ‘κατά της λιτότητας και υπέρ της ανάπτυξης’, που κάνει πρόσφορο το έδαφος είτε για επαναδιαπραγμάτευση των Μνημονίων είτε για να γίνει ανεκτή μια ενδεχόμενη καταγγελία τους. Τα μνημονιακά κόμματα αυτογελοιποιούνται χρησιμοποιόντας αυτό το επιχείρημα, καθώς η πιο σημαντική από τις λίγες πολιτικές αλλαγές που συμβαίνουν στην Ευρώπη είναι αυτή που συνέβη στη χώρα μας, με την καταβαράθρωσή τους.  Ανάγκαζονται δηλαδή να δεχτούν εμμέσως  πλην σαφώς ότι η ήττα τους ανοίγει θετικές προοπτικές.

Η μόνη άλλη πρακτική αλλαγή που συνέβη αφορά την προεδρία της Γαλλίας, όπου ανήλθε κάποιος σίγουρα πιο προοδευτικός από το Σαρκοζί. Αυτό όμως από τη μία δεν είναι ιδιαίτερα δύσκολο, κι από την άλλη όσον αφορά πολιτικές όπως η απορρύθμιση της αγοράς εργασίας και οι ιδιωτικοποιήσεις δεν πρόκεται να αλλάξει και πολύ τα πράγματα.

Η εκτίμηση της συντριπτικής πλειοψηφίας των πολιτικών δυνάμεων στην Ελλάδα ότι η πολιτική κατάσταση στην Ευρώπη αλλάζει προς μια κατεύθυνση εναντίον της λιτότητας είναι εξαιρετικά επιφανειακή. Επικεντρώνεται σε κάποιες εναλλαγές στην κυβέρνηση κάποιων χωρών και δεν εξετάζει την τάση που εκφράζουν οι ριζικές μεταρρυθμίσεις που λαμαβάνουν χώρα στη δομή της ΕΕ με έναν οργασμό νομοθετημάτων, ειδικά μετά την έναρξη της κρίσης στην Ευρώπη.

Ενδεικτικό της πλημελούς πληροφόρησης, με βάση την οποία γίνονται οι συζητήσεις είναι ότι στο εκλογικό του πρόγραμμα για τις 6 Μάη ο ΣΥΡΙΖΑ ανέφερε ότι στην Ιρλανδία ο λαός θα κληθεί με δημοψήφισμα να κρίνει το Σύμφωνο για το Ευρώ. Αυτό που τίθεται στην κρίση του ιρλανδικού λαού δεν είναι το Σύμφωνο για το Ευρώ το οποίο είναι σε ισχύ από το Μάρτιο του 2011, αλλά η πρόσφατη Συνθήκη για τη Σταθερότητα και την Οικονομική Διακυβέρνηση, που περιλαμβάνει το  Δημοσιονομικό Σύμφωνο.

Στον παρόν άρθρο θα εξετάσουμε τη δυνατότητα να εφαρμοστούν μέσα στην ΕΕ πολιτικές όχι τρομερά ρηξικέλευθες και επαναστατικές, αλλά κεϋνσιανές ή παλαιάς κοπής σοσιαλδημοκρατικές. Πολιτικές που στον περασμένο αιώνα εφάρμοζε κάθε καπιταλιστική χώρα εάν ήθελε να ξανατονώσει την οικονομία της μετά από μια μεγάλη κρίση ή καταστροφή χωρίς να διαλύσει την κοινωνία της.

Πολλές τέτοιες πολιτικές περιέχονταν στο εκλογικό πρόγραμμα του ΣΥΡΙΖΑ για την 6η Μαϊου. Αυτό δε λέγεται με σκοπό να αδικήσει το πρόγραμμα αυτό, που περιέχει και πολλά στοιχεία που πάνε πολύ πιο πέρα από έναν ‘κεϋνσιανισμό’ και μπορούν να αποτελέσουν σημεία σύγκλισης της ριζοσπαστικής και κομμουνιστικής αριστεράς: το πέρασμα των βασικών τομέων της οικονομίας υπό δημόσιο έλεγχο και δημοκρατικό σχεδιασμό με αυξανόμενο το ρόλο των εργατικών οργανώσεων στη διαχείρισή τους, είναι μέτρα που βρίσκει κανείς και στα προγραμματικά κείμενα του ΚΚΕ[1] και της ΑΝΤΑΡΣΥΑ[2] ως πρώτα μέτρα εκκίνησης της διαδικασίας μετάβασης στο σοσιαλισμό.

Αλλά ας πάρουμε κάποιες από αυτές τις πολιτικές, και ας εξετάσουμε κατά πόσο μπορούν να πραγματοποιηθούν εντός Ευρωζώνης και ΕΕ:

Διαγραφή χρέους εντός της Ευρωζώνης και της ΕΕ;

Μετά από απίστευτες παλινωδίες και αντιφατικές δηλώσεις στελεχών του ΣΥΡΙΖΑ για το ζήτημα της κατάργησης ή αναδιαπραγμάτευσης των μνημονίων και των δανειακών συμβάσεων, ιδίως μετά τις εκλογές, το τοπίο αρχίζει να ξεκαθαρίζει: εάν ο ΣΥΡΙΖΑ ηγηθεί κυβέρνησης θα καταργήσει το υπάρχον μνημόνιο με νομοθέτημα στη βουλή και θα επαναδιαπραγματευτεί τις δανειακές συμβάσεις.[3]

Ο ΣΥΡΙΖΑ, έχοντας καταργήσει τους όρους των δανειστών θα πάει να διαπραγματευτεί μαζί τους νέους όρους για τη συνέχιση των δανείων που επιδιώκει. Μιλώντας στο Βερολίνο ο Αλέξης Τσίπρας είπε ότι οι Γερμανοί πολίτες ‘δεν μπορεί πια να χρηματοδοτούν με τα χρήματά τους ένα πρόγραμμα το οποίο έχει κριθεί δυο φορές ως αποτυχημένο (…) αλλά πρέπει να οικοδομήσουμε μαζί μια ευρωπαϊκή λύση σε ένα ευρωπαϊκό πρόβλημα, (…) Αν από την αρχή είχε επιλεχθεί ένα άλλο πρόγραμμα που δεν θα είχε στον πυρήνα του την έννοια της εσωτερικής υποτίμησης, της σκληρής λιτότητας, δεν θα ήταν σκληρά νεοφιλελεύθερο, αλλά θα βασίζονταν στην ανάπτυξη, στη δημιουργία θέσεων απασχόλησης, οι έλληνες θα μπορούσαμε να παράξουμε πλούτο ώστε να μπορέσουμε κάποια στιγμή να αποπληρώσουμε αυτά τα δάνεια τα οποία παίρνουμε από τον γερμανό και την γερμανίδα φορολογούμενο.’[4]

Η τακτική του ΣΥΡΙΖΑ είναι λοιπόν να συνεχιστεί κάποια μορφή δανείου που θα συνοδεύεται από ένα άλλο οικονομικό πρόγραμμα, ένα καλό μνημόνιο, που θα παρέχει χρηματοδότηση για ανάπτυξη κλπ. Το ερώτημα είναι γιατί οι δανειστές της Ελλάδας θα δεχόντουσαν να συνεχίσουν να τις παρέχουν πόρους για να κάνει ακριβώς τα αντίθετα από αυτά που τώρα υστερικά απαιτούν από αυτήν.

Η γερμανική κεντρική τράπεζα προειδοποίησε για πρώτη φορά ότι στην περίπτωση που η ‘ελληνική κρίση’ φτάσει σε αδιέξοδο, τα συμφέροντας της Γερμανίας και της Ευρωζώνης θα εξυπηρετηθούν καλύτερα από την έξοδο της Ελλάδας από το Ευρώ. Σύμφωνα με το Ρώυτερς οι κυβερνήσεις της Ευρωζώνης έχουν λάβει οδηγίες από το Γιούρογκρουπ να κάνουν εθνικά πλάνα για την αντιμετώπιση ενός τέτοιου ενδεχομένου.[5]

Ίσως όλοι αυτοί να μπλοφάρουν, αλλά και πάλι είναι δύσκολο κανείς να δει πιο θα είναι το μαγικό ραβδί που θα αλλάξει τη στάση της Τρόικας και των κυβερνήσεων της Ευρωζώνης. Ακόμα κι αν υποθέσουμε ότι ο Ολλάντ είναι αριστερός και βγάλουμε και το Χριστόφια οι υπόλοιποι είναι δεξιότατοι. Ειδικά εάν η διαπραγμάτευση γίνει με βάση το ‘δεν πρόκειται να βγω από το Ευρώ, σταματώ τα μέτρα λιτότητας και σας ζητώ να συνεχίσετε να μου παρέχετε δάνεια, αλλά για ανάπτυξη’.  Όποιος νομίζει ότι έτσι θα απειλήσει τον κ. Σόιμπλε, ¢απλά δεν έχει δει τον κ. Σόιμπλε από κοντά’, όπως είπε ο Κ. Λαπαβίτσας.[6]

Πέρα από το συσχετισμό δυνάμεων, όμως, υπάρχουν και νομικά ζητήματα. Στο εκλογικό του πρόγραμμα ο ΣΥΡΙΖΑ αναφέρει ‘επιλεκτική διαγραφή του μεγαλύτερου μέρους του χρέους είτε βρίσκεται σε χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, είτε σε κράτη’. Σύμφωνα με το κανονισμό του EFSF όμως εάν ένα κράτος μέλος του δανειοδοτικού αυτού μηχανισμού  δεν τηρήσει τις υποχρεώσεις του απέναντι σε ένα άλλο και προκύψει διαμάχη αυτή επιλύεται στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο.[7] Μπορεί επίσης να γίνει επίκληση στο άρθρο 4 παράγραφος 3 της Συνθήκης της ΕΕ που προβλέπει την αμοιβαία τήρηση των υποχρεώσεων μεταξύ κρατών μελών.[8] To Ευρωπαϊκό Δικαστήριο μπορεί να επιβάλει πρόστιμα σε όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ.

Διόλου επαναστατικές ή αριστερές κυβερνήσεις έχουν προχωρήσει σε διαγραφές χρεών και πάντα έρχονται αντιμέτωπες με κάποιου είδους διεθνή έννομη τάξη. Τα πλαίσια στην ΕΕ, ωστόσο, είναι πολύ πιο αυστηρά καθορισμένα και οι ποινές πολύ πιο εύκολο να επιβληθούν.

Περιορισμοί στη μισθολογική πολιτική

Το πρόγραμμα του ΣΥΡΙΖΑ προβλέπει την επαναφορά του κατώτατου μισθού εκεί που τον όριζε η Εθνική Συλλογική Σύμβαση. Αυξήσεις στους μσθούς περιέχει και το πρόγραμμα της ΑΝΤΑΡΣΥΑ, ενώ το ΚΚΕ  μιλά και για ‘αυτόματη τιμαριθμική αναπροσαρμογή στους μισθούς’. Ο ΣΥΡΙΖΑ μιλά και για λειτουργία της ελεύθερης συλλογικής διαπραγμάτευσης παντού.

Το νομοθετικό πακέτο για την οικονομική διακυβέρνηση της ΕΕ, όμως, που εγκρίθηκε το Φθινόπωρο του 2011 και έχει ήδη τεθεί σε εφαρμογή, θέτει όρια στο ποια μπορεί να είναι η εξέλιξη των μισθών και αντικειμενικά περιορίζει το πεδίο της ‘ελεύθερης’ συλλογικής διαπραγμάτευσης. Το νομοθέτημα αυτό, από τη μια, αυστηροποίησε το Σύμφωνο Σταθερότητας, αλλά εισήγαγε και μια νέα διαδικασία επιτήρησης ορισμένων μακρο-οικονομικών μεγεθών.

Ένα από αυτά είναι η εξέλιξη του ‘κόστους εργασίας ανά μονάδα προϊόντος’:  ο λόγος της ονομαστικής αμοιβής του εργαζόμενου ως ποσοστό του ΑΕΠ ανά εργαζόμενο δεν πρέπει να αυξάνεται πάνω από +9% μέσα σε τρία χρόνια για τις χώρες της Ευρωζώνης και πάνω από +12% για τα υπόλοιπα κράτη μέλη της ΕΕ. Επειδή όμως συγρίνουμε ονομαστικές αμοιβές με πραγματικό ΑΕΠ, όταν το ΑΕΠ πέφτει το «κόστος εργασίας» ως ποσοστό του μεγαλώνει ακόμα κι αν η αγοραστική δύναμη των μισθών ή και οι ίδιοι οι ονομαστικοί μισθοί πέφτουν.  Ο εντελώς αντεργατικός τρόπος που έχει σχεδιαστεί ο δείκτης αυτός εξηγεί γιατί με βάση τους πρώτους αριθμούς που δημοσίευσε η Επιτροπή, οι μισθοί σε χώρες όπως η Ελλάδα και η Ρουμανία, όπου έχουν ήδη υποστεί σφαγή, πρέπει να πέσουν κι άλλο. Οκτώ συνολικά χώρες φαίνεται παραβιάζουν το όριο του 9% ή 12%, μεταξύ των οποίων η Φινλανδία, ενώ Αυστρία, Δανία και Βρετανία βρίσκονται πολύ κοντά στο όριο. Ο δείκτης αυτός θα συνυπολογίζεται σωρευτικά με τους υπόλοιπους εννιά για την έκδοση συστάσεων ή προστίμων αλλά σίγουρα θα εξασκήσει τρομερή πίεση στις συλλογικές διαπραγματεύσεις και θα αυξήσει την πίεση στις κυβερνήσεις να επιβάλουν συμπίεση των μισθών.  Βλέπουμε δε ότι τα πλαίσια μέσα στην Ευρωζώνη είναι ακόμα πιο ασφυκτικά.[9]

Με βάση το ‘οικονομικό εξάμηνο’ (μια τροποποίηση στο Σύμφωνο Σταθερότητας που έγινε το 2010), οι χώρες πρέπει κάθε Απρίλη να καταθέτουν το ετήσιο πρόγραμμά τους για οικονομικές μεταρρυθμίσεις, επί του οποίου κάνει υποδείξεις η Κομισιόν. Σε μια σειρά από χώρες πέρυσι έγινε σύσταση για ‘αποκέντρωση’ των συλλογικών διαπραγματεύσεων, κατάργηση της τιμαριθμικής προσαρμογής των μισθών (ή στοιχείων της), η απελευθέρωση των απολύσεων και η μείωση του ελάχιστου μισθού κλπ. (Βέλγιο, Γαλλία, Ιταλία, Ισπανία, Κύπρος, Λουξεμβούργο).  Οι προτάσεις της Κομισιόν συνέπεσαν με τις ιδέες της της ευρωπαϊκής συνομοσπονδίας βιομηχάνων BusinessEurope [10].  Με το Σύμφωνο για το Ευρώ οι κυβερνήσεις έχουν δεσμευτεί ότι θα φροντίζουν η εξέλιξη των μισθών να συνδέεται με τις διακυμάνσεις της ανταγωνιστικότητας της κάθε οικονομίας.

Ιδού λοιπόν σε ποιο πλαίσιο και με βάση ποια κριτήρια καθορίζονται οι μισθοί στην Ευρώπη του 2012 υπό την απειλή προστίμου για τις χώρες που ανέχονται ‘υπερβολικούς’ μισθούς και δυστυχώς καθόλου με βάση το κόστος διαβίωσης, την οικογενειακή κατάσταση, και την αξιοπρέπεια του εργαζόμενου, όπως προβλέπει το πρόγραμμα του ΣΥΡΙΖΑ και φυσικά θέλουμε όλοι οι αριστεροί. Ακόμα κι αν καταργηθεί το μνημόνιο, η Ελλάδα θα υπόκειται σε αυτούς τους κανονισμούς για την οικονομική διακυβέρνηση.

Με βάση τον προτεινόμενο κανονισμό Μόντι ΙΙ μάλιστα (από το όνομα του μη εκλεγμένου Ιταλού πρωθυπουργού και πρώην συμβούλου της Επιτροπής), επιχειρείται να περιοριστεί δραστικά το δικαίωμα στην απεργία στις χώρες της ΕΕ. Ο κανονισμός θα δώσει νομική βάση στα εθνικά δικαστήρια για να κηρύσουν απεργίες παράνομες με βάση το θολό κριτήριο της αναλογικότητας σκοπού και τρόπου δράσης. Πολλές κυβερνήσεις, όπως οι σκανδιναβικές, έχουν δηλώσει τη διαφωνία τους, καθότι κάτι τέτοιο θα ανέτρεπε συλλήβδην τα συστήματα τους που βασίζονται σε ισχυρές κλαδικές διαπραγματεύσεις με ευρεία χρήση της απειλής για απεργία. Έτσι λοιπόν ενδέχεται ο κανονισμός αυτός να μην περάσει τώρα. Η βούληση όμως της Κομισιόν να τελειώνει και με τις απεργίες είναι δεδομένη.

Έλεγχος των προϋπολογισμών από τη γραφειοκρατία των Βρυξελλών

Όπως συνηθίζεται στα αριστερά και προοδευτικά προγράμματα, έτσι και στο πρόγραμμα του ΣΥΡΙΖΑ προβλέπονται εκτεταμένες δημόσιες δαπάνες σε υγεία, παιδεία, έρευνα, στο ασφαλιστικό σύστημα, στην απεξάρτηση κα. Στο πλαίσιο της ΕΕ όμως τα περιθώρια για δαπάνες γίνονται ασφυκτικά λόγω των κανόνων για το έλλειμα.

Αναφέραμε παραπάνω της αυστηροποίηση του Συμφώνου Σταθερότητας που επήλθε με το νομοθέτημα  για την Οικονομική Διακυβέρνηση: οι διαδικασίες για την επιβολή χρηματικής ποινής αυτοματοποιήθηκαν και αυτή επιβάλεται με το που η χώρα ξεπεράσει το προβλεπόμενο όριο του 3%.  Δύο ακόμα στοιχεία έρχονται να προστεθούν :

-          Με δεύτερο νομοθέτημα για την οικονομική διακυβέρνηση (προσχέδιο της 23 Νοεμβρίου 2011) τα κράτη θα καταθέτουν πλέον και τους πρόχειρους προϋπολογισμούς, τους οποίους θα διορθώνει η Κομισιόν

-          Με βάση τη νέα Συνθήκη με το Δημοσιονομικό Σύμφωνο, οι χώρες θα πρέπει να δέχονται επιπλέον οικονομικό πρόγραμμα σε περίπτωση που ξεπερνάνε το 3%.

-          Έχουν συνταγματική υποχρέωση να τηρούν και ένα νέο όριο 0,5% ‘διαρθρωτικού’ ελλείματος (δηλ. το έλλειμα αν δεν υπήρχε ύφεση)

Αυτή τη στιγμή το όριο ελλείματος του 3% ξεπερνάνε 14 από τις 17 χώρες της Ευρωζώνης.

Η αύξηση των δαπανών ειδικά στην αρχή μια διαφορετικής οικονομικής πορείας για ένα τόπο συνήθως επιφέρει την αύξηση των ελλειμάτων και αυτό δεν είναι αναγκαστικά κακό. Η ίδια η Συνθήκη της ΕΕ ωστόσο καθιερώνει πλέον τη λιτότητα ως αιώνια πολιτική.

Εθνικοποίησεις – Κοινωνικοποιήσεις στο βασίλειο του ανταγωνισμού;

Η οικονομική πολιτική στην ΕΕ ‘ασκείται σύμφωνα με την αρχή της οικονομίας της ανοιχτής αγοράς με ελεύθερο ανταγωνισμό’ (άρθρο 119) και πρέπει να ‘έχει ως αποτέλεσμα την αύξηση της ανταγωνιστικής ικανότητας των επιχειρήσεων·’ (Άρθρο 32)

Ο ανταγωνισμός δεν πρέπει να νοθεύεται από κανενός είδους κρατική παρέμβαση. Το άρθρο 107 της Συνθήκης της ΕΕ ορίζει ότι: ‘ενισχύσεις που χορηγούνται υπό οποιαδήποτε μορφή από τα κράτη ή με κρατικούς πόρους και που νοθεύουν ή απειλούν να νοθεύσουν τον ανταγωνισμό διά την ευνοϊκής μεταχειρίσεως ορισμένων επιχειρήσεων ή ορισμένων κλάδων παραγωγής είναι ασυμβίβαστες με την εσωτερική αγορά’.

‘Τα κρατικά μονοπώλια εμπορικού χαρακτήρα’ μπορούν να υπάρχουν μόνο ‘κατά τρόπο, ώστε να αποκλείεται, ως προς τους όρους εφοδιασμού και διαθέσεως, οποιαδήποτε διάκριση μεταξύ΄ντόπιων και ξένων εταιρειών και υπηκόων.’ (άρθρο 37)

Αυτά ισχύουν ως γενικές αρχές και θα έθεταν εμπόδια σε κάθε εθνικοποίηση στρατηγικού κλάδου (φυσικού μονοπωλίου) που θα επιχειρούσε μία προοδευτική ή αριστερή κυβέρνηση.

Πέρα όμως από αυτούς του γενικούς κανόνες υπάρχουν και οι κανονισμοί απελευθέρωσης συγκεκριμένων κλάδων όπως:

-    οι χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες
 -    η ενέργεια
 -    οι τηλεπικοινωνίες
 -    οι σιδηρόδρομοι
 -    τα ταχυδρομεία

Ο έλεγχος των βασικών μετοχικών πακέτων και άρα και της διοίκησης μεγάλων εταιρειών από τα κράτη δεν απαγορεύεται, αλλά η οργάνωση τους ως κρατικά μονοπώλια ναι. Κάθε κλάδος βρίσκεται σε διαφορετικό στάδιο απελευθέρωσης, με τον τραπεζικό τομέα να προηγείται, καθώς η διαδακασία στην ΕΕ προχώρησε παράλληλα με την απελευθέρωση των υπηρεσιών στα πλαίσια του ΠΟΕ. Τα ταχυδρομεία και οι σιδηρόδρομοι αρχίζουν τώρα μόλις να απελευθερώνονται. Στο στάδιο ανάπτυξης όπου είναι τώρα το οικονομικό σύστημα, το τεχνητό σπάσιμο κλάδων που έχουν φυσικά συγκεντροποιηθεί δε θα βοηθήσει καθόλου την ανάπτυξη των παραγωγικών δυνάμεων παρά μόνο την κερδοφορία αυτών που θα έχουν πρόσβαση στην εξασφάλιση μεριδίων της αγοράς.

Ένα κάρο διατάξεις της ΕΕ θα παραβιάζονταν εάν μία χώρα αποφάσιζε να φέρει το συντριπτικό κομμάτι του χρηματοπιστωτικού συστήματος υπο δημόσιο έλεγχο με διαφάνεια και κοινοβουλευτικό και εργατικό έλεγχο (όπως αναφέρεται στο πρόγραμμα του ΣΥΡΙΖΑ). Βέβαια καμία σχέση δεν θα είχε ένα τέτοιο μέτρο με την αγορά από το κράτος του πλειοψηφικού πακέτου των μετοχών μιας τράπεζας, όπως έχουν κατ’επανάληψη κάνει τα ευρωπαϊκά κράτη από το 2008 για να σώσουν τις ιδιωτικές τράπεζες. Η χώρα αυτή δε θα μπορούσε να απαγορεύσει σε ξένα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα να εγκατασταθούν και να ανταγωνιστούν με το εθνικοποιημένο σύστημα. Η ελευθερία της εγκατάστασης και παροχής υπηρεσιών εντός ΕΕ είναι δεδομένη. Το εθνικοποιημένο σύστημα θα αντιμετώπιζε επίσης πολλά προβλήματα με τη χρηματοδότησή του αφού οι όροι για την παροχή κρατικών εγγυήσεων είναι εξαιρετικά αυστηροί (πχ. Οδηγία 2006/48).

Σε περίπτωση χρεοκοπίας και εθνικοποίησης του τραπεζικού συστήματος, η εγκαθίδρυση περιορισμού ή απαγόρευσης εξόδου κεφαλαίων θα παραβίαζε μία από τις τέσσερις βασικές θεμελιώδεις ελευθερίες της ΕΕ τουτέστιν την ελευθερία κίνησης κεφαλαίων.[11]Το προηγούμενο σαββατοκύριακο, οι αρχές της Φραγκφούρτης χρησιμοποίησαν και το επιχείρημα της παρεμπόδισης της ελεύθερης διακίνησης κεφαλαίων για να απογεορεύσουν τις διαδηλώσεις κατά της ΕΚΤ. Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο έχει ήδη ντε φάκτο δώσει προτεραιότητα στο σεβασμό της ελευθερίας αυτής σε βάρος βασικών δικαιωμάτων όπως αυτό της απεργίας.

Δια ροπάλου απαγόρευση του προστατευτισμού

Απορία προκαλεί η διαπίστωση στο πρόγραμμα του ΣΥΡΙΖΑ ότι ‘η ενιαία αγορά και το ενιαίο νόμισμα κατάργησαν κάθε δυνατότητα προστασίας της εγχώριας παραγωγής, είτε με δασμούς είτε με τη νομισματική πολιτική και επέβαλαν τον πιο άγριο ανταγωνισμό’ με συνέπεια ‘στις πιο αδύναμες χώρες σα την Ελλάδα, η αποβιομηχάνιση και η καταστροφή ολόκληρων κλάδων της παραγωγής’ να είναι ραγδαίες. Παρά την έλλειψη αρκούντος δημοσίου διάλογου ο Συνασπισμός είχε σίγουρα υπόψη του αναλύσεις που με ακρίβεια προβλέποντας τα αποτελέσματα αυτά τόσο πριν την υπογραφή της Συνθήκης του Μάαστριχτ και την είσοδο στην Ενιαία Αγορα το 1992 όσο κι πριν την είσοδο στο Ευρώ το 2001. Παρόλαυτα τα στήριξε και τα δύο.

Και τώρα πάντως δεν προτείνει την ανάκτηση κάποιων προστατευτικών μέτρων καθότι αυτά φυσικά θα παραίβεναν θεμελιώδεις αρχές της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ενδιαφέρουσες είναι και οι προτάσεις του για την αναδιάρθρωση της αγροτικής παραγωγής με ‘τρόφιμα υψηλής ποιότητας’ για την εγχώρια κατανάλωση, κάτι που σίγουρα θα προσέκρουε στις ποσωστόσεις ανά έιδος και τον όλο σχεδιασμό της ΚΑΠ.

Ποιος δρόμος για την Ευρώπη των λάων και των εργαζομένων;

Για να παραβιάσει τις Συνθήκες και τη νομοθεσία της ΕΕ, μια κυβέρνηση δε χρειάζεται να προωθήσει αποφασιστικά τον εργατικό έλεγχο, να υποβοηθήσει τη δημιουργία λαϊκών θεσμών και να βασιστεί σε αυτούς, να στοχεύει σε κοινωνικοποιήσεις και στην εμπέδωση του δημοκρατικού σχεδιασμού. Αρκεί να θέλει απλά να κρατικοποιήσει κάποιους τομείς που αιμοραγούν την οικονομία της, να προσπαθήσει να προστατέψει την εγχώρια παραγωγή, ν’αυξήσει του μισθούς, τις δημόσιες επενδύσεις και να σταματήσει τη διαρροή κεφαλαίων. Αρκεί να θέλει να εξασκήσει μια οικονομική πολιτική που να υπάγεται σε κάποιου είδους λαϊκή κυριαρχία όπως αυτή ορίζεται στα αστικά συντάγματα, και να μη δέχεται αμάσητες τις επεξεργασίες της πάνσοφης Κομισιόν που ετοιμάζονται αγκαλιά με τις ισχυρότερες κυβερνήσεις και τους λομπίστες των πολυεθνικών.

Αν μία κυβέρνηση επιχειρήσει να εφαρμόσει τα μισά μέτρα από αυτά που είναι στο πρόγραμμα του ΣΥΡΙΖΑ (δεν μιλάμε καν γι’αυτά που είναι σε αυτό του ΚΚΕ ή της ΑΝΤΑΡΣΥΑ) θα έχει να αντιμετωπίσει έναν αρμαγεδώνα προστίμων για κάθε λογής παραβιάσεις κανόνων ελλείματος, ανταγωνισμού, κρατικών ενισχύσεων, εμποδίων στην ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς, ‘υπέρογκων’ μισθών κ.ο.κ. Επίσης θα μπορούσαν να διακοπούν οι ροές από τα ταμεία συνοχής και γεωργίας – που σε μη αμηλητέο βαθμό πρόκειται για φόρους Ελλήνων πολιτών που επιστρέφουν μέσω ΕΕ – λόγω ελλειμάτων σε περιφερειακό επίπεδο, όπως έγινε με την Ουγγαρία.[12]

Θα μπορούσε βέβαια σε αυτή την περίπτωση η κυβέρνηση να ακολουθήσει στάση απειθαρχείας μην πληρώνοντας τα πρόστιμα, και ακολουθώντας τις πολιτικές που θέλει καλώντας σε διμερές επίπεδο και άλλες χώρες να τις ακολουθήσουν και να συνεργαστούν (έχοντας φυσικά αποχωρήσει από το Ευρώ). Ένα κομμάτι της αριστερής γαλλικής καμπάνια για το Όχι στο Ευρω-σύνταγμα το 2006 έχει περιγράψει αναλυτικά πώς θα μπορούσε να μοιάζει μια τέτοια τακτική.[13] Πρόκειται για μια τακτική πρόκλησης κρίσης μέσα στην ΕΕ, ελπίζοντας στην απόσπαση συμμάχων. Αν ωστόσο δε δουλέψει σε σύντομο χρονικό διάστημα, η συνεχιζόμενη ένταξη μόνο προβλήματα θα προκαλεί στην εν λόγω κυβέρνηση.

Σε κάθε περίπτωση, όταν η σημερινή ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ φωνάζει ότι θα αναδιαπραγματευτεί το Δημοσιονομικό Σύμφωνο για όλη την Ευρώπη και θα γίνει η απαρχή για την αλλαγή πλεύσης σε όλη την Ευρώπη, οφείλουμε να πούμε ότι δεν πατάει στο έδαφος. Μετά το ξέσπασμα της κρίσης, η ΕΕ  ενέτεινε τη διαδικασία αντιδραστικοποίησης της σε όλα πεδία (οικονομία, κοινωνία, δημοκρατία, μυστικότητα, κλπ.) και η εκλογή Ολλάντ δεν άλλαξε τίποτα σε αυτό. Η αλλαγή πλεύσης θα γίνει μόνο αν υπάρξουν κινηματικές διεργασίες ανάλογες με αυτές που υπήρξαν στην Ελλάδα τα δύο τελευταία χρόνια, αλλά περισσότερο οργανωμένες και στοχευμένες, και αν γίνεται πριν οι άνθρωποι και σε άλλες χώρες πούνε το ψωμί, ψωμάκι.

Το όραμα της Ενωμένης Ευρώπης των λαών, των Ενωμένων Σοσιαλιστικών Πολιτειών της Ευρώπης είναι πολύ θεμιτό και ίσως και στοιχείο ταυτότητας του διεθνισμού της αριστεράς που αντιτίθεται στον εθνικισμό που όλο περισσότερο συγκλίνει με το νεοφιλελευθερισμό στο επίπεδο της ιδεολογίας. Είναι ωστόσο ματαιοπονία να υπολογίζει κανείς ότι η υπάρχουσα δομή μπορεί να μεταμορφωθεί σε κάτι έστω και κατ’υποψίαν σοσιαλιστικό. Γιατί να κάτσει κανείς να αλλάξει ένα ένα όλα τα άρθρα και τους κανονισμούς που είδαμε παραπάνω;

Εάν υπάρχει συσχετισμός να ξεκινήσει μια πραγματική συνεργασία των ευρωπαϊκών (και γιατί όχι και άλλων γειτονικών) λαών σε διαφορετικές βάσεις και υπό την ηγεμονία της εργατικής τάξης, τότε μάλλον θα ήταν πιο κατάλληλη η ίδρυση από το μηδέν ενός οργανισμού.  Η ιστορία της ΕΕ μας δείχνει ξεκάθαρα ότι ο σαν οργανισμός έχει τα συμφερόντα του κεφαλαίου στο DNA της.[14]

Η προτεραιότητα παραμένει στην κατάργηση των αντιλαϊκών μέτρων εκεί που είμαστε και την εκκίνηση αντίστροφης πορείας που μόνο η δράση στους χώρους δουλειάς και στο δρόμο μπορεί να εγγυηθεί. Η διατήρηση απολετεσματικών δίαυλων επικοινωνίας με τα κινήματα στις άλλες χώρες έχει επίσης ιδιαίτερη σημασία.
-------------------------------

[1] ‘Η διεκδίκηση και υπεράσπιση του δημόσιου χαρακτήρα επιχειρήσεων και τομέων στρατηγικής σημασίας (έρευνα, τεχνολογία, μεταφορές, τηλεπικοινωνίες, ενέργεια, τράπεζες, ορυκτός πλούτος). Απεξάρτησή τους από μονοπωλιακές δεσμεύσεις, προώθηση ουσιαστικού κοινοβουλευτικού και λαϊκού ελέγχου.’ Αναφέρει το πρόγραμμα του ΚΚΕhttp://www.kke.gr/15o_synedrio/to_programma_toy_kke#%CE%92%CE%B1%CF%83%CE%B9%CE%BA%CE%AD%CF%82_%CF%80%CF%81%CE%BF%CE%B3%CF%81%CE%B1%CE%BC%CE%BC%CE%B1%CF%84%CE%B9%CE%BA%CE%AD%CF%82_%CE%BA%CE%B1%CF%84%CE%B5%CF%85%CE%B8%CF%8D%CE%BD%CF%83%CE%B5%CE%B9%CF%82
[2] Εκλογική Διακήρυξη της ΑΝΤΑΡΣΥΑ, 29 Απριλίου 2012http://www.antarsya.gr/node/239
[3] ‘η ακύρωση των Μνημονίων θα συνοδευτεί και από τη διεκδίκηση, που θα την θέσουμε εξαρχής, αναδιαπραγμάτευσης, συνολικά, του χρέους, προκειμένου να διαγραφεί το μεγαλύτερο μέρος του.’ Π. Λαφαζάνης στο Βήμα FM, 18 Μαϊου http://www.iskra.gr/index.php?option=com_content&;view=article&id=7873:lafazanis-vima-fm&catid=81:kivernisi&Itemid=198
[4]ΑΛ. ΤΣΙΠΡΑΣ ΑΠΟ ΒΕΡΟΛΙΝΟ: ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΠΕΡΝΑΕΙ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗ ΝΙΚΗ ΤΗΣ ΑΡΙΣΤΕΡΑΣhttp://www.iskra.gr/index.php?option=com_content&;view=article&id=7922:2012-05-21-18-58-47&catid=83:aristera&Itemid=200


[7] Αν είναι μεταξύ κράτους μέλους και του EFSF επιλύεται σε Λοουξεμβουργιανό δικαστήριο με βάση το αγγλικό δίκαιο! EFSF Framework Agreement http://www.efsf.europa.eu/about/legal-documents/index.htm
[8] Ενοποιημένη απόδοση της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση και της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης http://eur-lex.europa.eu/JOHtml.do?uri=OJ:C:2010:083:SOM:EL:HTML
[10] Face aux lobbys européens - Yiorgos Vassalos, chercheur au Corporate Europe Observatory http://www.adequations.org/spip.php?article1776
[11] Οι άλλες είναι η ελευθερία κίνησης εργαζομένων, αγαθών και υπηρεσιών.
[12] Commission proposes to suspend €495 million of Cohesion Fund for Hungary for 2013 for failure to address excessive deficithttp://europa.eu/rapid/pressReleasesAction.do?reference=IP/12/161
[13] Aurélien Bernier et le M’PEP: Désobéissons à l’Union européenne!
[14] Δείτε το τελευταίο κομμάτι σε αυτό το άρθρο ‘Ευρώπη των αφεντικώναπό τα γεννοφάσκια της-Eλεγχόμενη από τις πολυεθνικές’http://aristerovima.gr/details.php?id=2954

Επίσης: Europe Inc. in crisis – the EU’s alliance with big business is a dead-end http://www.corporateeurope.org/publications/europe-inc-crisis-eus-alliance-big-business-dead-end